Kamulaştırma Kararı İptali

İdare kamulaştırma kararı alınan taşınmaz için öncelikle satın alma usulüne uygun olarak taşınmaz maliki ile görüşür. Satın alma usulünde idare ile taşınmaz maliki arasında anlaşma sağlanamaması durumunda 2942 Sayılı Yasanın 10.maddesi uyarınca idare taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkesinde taşınmaz malikine Bedel Tespiti ve Tescil davası açar.

2942 Sayılı Yasasının Kamulaştırma bedelinin mahkemece tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili başlıklı Madde 10 – (Değişik: 24/4/2001 – 4650/5 md.)

Kamulaştırmanın satın alma usulü ile yapılamaması halinde idare, 7 nci maddeye göre topladığı bilgi ve belgelerle 8 inci madde uyarınca yaptırmış olduğu bedel tespiti ve bu husustaki diğer bilgi ve belgeleri bir dilekçeye ekleyerek taşınmaz malın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesine müracaat eder ve taşınmaz malın kamulaştırma bedelinin tespitiyle, bu bedelin, peşin veya kamulaştırma 3 üncü maddenin ikinci fıkrasına göre yapılmış ise taksitle ödenmesi karşılığında, idare adına tesciline karar verilmesini ister.

Mahkeme, idarenin başvuru tarihinden itibaren en geç otuz gün sonrası için belirlediği duruşma gününü, dava dilekçesi ve idare tarafından verilen belgelerin birer örneği de eklenerek taşınmaz malın malikine meşruhatlı davetiye ile veya idarece yapılan araştırmalar sonucunda adresleri bulunamayanlara, 11.2.1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanununun 28 inci maddesi gereğince ilan yoluyla tebligat suretiyle bildirerek duruşmaya katılmaya çağırır. Duruşma günü idareye de tebliğ olunur.

Mahkemece malike doğrudan çıkarılacak meşruhatlı davetiyede veya ilan yolu ile yapılacak tebligatta;

a)Kamulaştırılacak taşınmaz malın tapuda kayıtlı bulunduğu yer, mevkii, pafta, ada, parsel numarası, vasfı, yüzölçümü.

b)Malik veya maliklerin ad ve soyadları,

c) Kamulaştırmayı yapan idarenin adı,

d) 14 üncü maddede öngörülen süre içerisinde, tebligat veya ilan tarihinden itibaren kamulaştırma işlemine idari yargıda iptal veya adli yargıda maddi hatalara karşı düzeltim davası açabilecekleri,

e) Açılacak davalarda husumetin kime yöneltileceği,

f)14 üncü maddede öngörülen süre içerisinde, kamulaştırma işlemine karşı idari yargıda iptal davası açanların, dava açtıklarını ve yürütmenin durdurulması kararı aldıklarını belgelendirmedikleri takdirde, kamulaştırma işleminin kesinleşeceği ve mahkemece tespit edilen kamulaştırma bedeli üzerinden taşınmaz malın kamulaştırma yapan idare adına tescil edileceği,

g) Mahkemece tespit edilen kamulaştırma bedelinin hak sahibi adına hangi bankaya yatırılacağı,

h) Konuya ve taşınmaz malın değerine ilişkin tüm savunma ve delilleri, tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde mahkemeye yazılı olarak bildirmeleri gerektiği, Belirtilir.

Mahkemece, kamulaştırılacak taşınmaz malın bulunduğu yerde mahalli gazete çıkıyor ise, bu mahalli gazetelerden birisinde ve Türkiye genelinde yayımlanan gazetelerin birisinde kamulaştırmanın ve belgelerin özeti en az bir defa yayımlanır.

İptal Davası Nedir?

İptal davaları, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2/1-a maddesinde: “İdari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar” şeklinde tanımlanmıştır. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere iptal davalarının konusunu hu kuka aykırılığı ileri sürülen idari işlemler oluşturmaktadır. Bir başka ifadeyle iptal davası, ancak idarenin kamu hukuku alanında yaptığı tek yanlı, kesin ve doğrudan uygulanabilen idari işlemlere karşı açılabilir.

İdari işlemler, idare hukuku alanında kamu yararını gerçekleştirmek, kamu hizmetlerinin etkili ve verimli bir şekilde yürütülmesinin sağlanması amacıyla idarenin tek taraflı irade açıklamasıyla ilgililerin hukuki durumları üzerinde hüküm ve sonuç doğuran işlemler olup, özellikleri gereği hukuka uygunluk karinesinden faydalanırlar ve icrai olması nedeniyle hemen sonuç doğurmaktadırlar. Hukuka aykırı olduğu ileri sürülen idari işlemler, menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak iptal davası ile ortadan kaldırılabilirler.

Kamulaştırma Kararı İptali

İptal Davasının Özellikleri

İptal davasının temel özellikleri aşağıdaki gibi ifade edilebilir:

İdareler tarafından tesis edilmiş olması,
Kamu hizmeti görülmesi için tesis edilmiş olması,,
Kamu gücü ayrıcalıklarının kullanılarak tesis edilmiş olması,
Tek yanlı irade beyanı ile tesis edilmiş olması,
Kesin nitelikte olması,
Yürütülmesinin gerekli (icrai) olmasıdır.

İptal davası, menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan bir dava türüdür.

İptal davası sonucunda hukuka aykırı bir işlemin varlığı tespit edilirse iptal kararı verilmek suretiyle anılan işlem geçmişe yürümek suretiyle hukuk aleminden silinmektedir.

Açılan dava sonucunda verilen iptal kararı sadece dava konusu edilen hukuki işlem yönünden sonuç doğurmaktadır. İdari yargı mercii, uyuşmazlık konusu olayda hukuka aykırı bir durum tespit ettiğinde sadece iptal kararı vermekte ve artık dosyadan elini çekmektedir; eski halin yeniden tesisi için ise, davalı idari makam tarafından ayrıca bir işlem tesis edilmesi gerekecektir.

İptal davasında, hukuka aykırı işlem yapması nedeniyle idari makam yargılanmaz; yapılan işlemin hukuk kurallarına uygunluğu araştırıldığından iptal davaları “objektif davalar”dır.
İptal davalarında “resen araştırma ilkesi” geçerlidir. Yargılamanın idaresi taraflara değil mahkemeye aittir. Mahkeme, uyuşmazlığın çözümünde tarafların getirdikleri belge ve bilgilerle bağlı değildir. Tarafların getirdiği bilgi ve belgelerle yetinmeyip bizzat kendisi herhangi bir istek olmaksızın araştırma yapabilir.

Kamulaştırma Kararı İptali