Hukuki Özet (Hızlı Cevap): Tam yargı davası (2577 sayılı İYUK m. 13), idarenin bir eylemi, işlemi veya hizmet kusuru (yol bakım yetersizliği, hastanede doktor hatası, hatalı imar uygulaması vb.) nedeniyle maddi veya manevi zarara uğrayan kişilerin uğradıkları zararın tazmini amacıyla İdare Mahkemesinde açtığı tazminat davasıdır. Dava açmadan önce eylemin öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl ve her halde 5 yıl içinde ilgili idareye yazılı ön tazminat başvurusu yapılması zorunludur.
İdarenin Hizmet Kusuru ve Kusursuz Sorumluluğu
Anayasa’nın 125. maddesi uyarınca idare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür:
- Hizmet Kusuru: Kamu hizmetinin hiç işlememesi, geç işlemesi veya kötü işlemesidir (örneğin belediyenin açık bıraktığı rögar kapağına düşülmesi veya devlet hastanesindeki tıbbi ihmal).
- Kusursuz Sorumluluk: İdarenin tehlike sorumluluğu veya kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi gereğince kusuru olmasa dahi fedakarlığın denkleştirilmesi kapsamında doğan zararları tazmin etmesidir.
- Zorunlu İdari Başvuru (Ön Karar Şartı): İYUK m. 13 uyarınca doğrudan mahkemeye gidilemez; önce idareye başvurulur. İdarenin 30 gün içinde cevap vermemesi (zımni ret) veya ret cevabının tebliğinden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesinde dava açılır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Tam yargı davası açma süresi kaç yıldır?
Zararın ve idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl ve her halükarda eylem tarihinden itibaren 5 yıl içinde idareye başvurulmalıdır.
İdare tazminat başvurusuna cevap vermezse ne yapılır?
Başvurudan itibaren 30 gün içinde cevap verilmezse talep zımnen reddedilmiş sayılır ve takip eden 60 gün içinde İdare Mahkemesinde dava açılır.
